[转载]苗文教学 川黔滇方言 hmoob_川黔滇苗文
[转载]苗文教学 川黔滇方言 hmoob由刀豆文库小编整理,希望给你工作、学习、生活带来方便,猜你可能喜欢“川黔滇苗文”。
[转载]苗文教学 川黔滇方言
(一)1、NTAWV HMOOB COV TXUJ CI HAUV PAUG 1.1 NTAWV NIAM(字母)
A B C D E F
G
H
I
J
K
L
M
a b
c
d
e
f
g
h
i
j
k
l
m
N O
P
Q
R
S
T
U
V
W
X
Y
Z
n
o
p
q
r
s
t
u
v
w
x
y
z
1.2 SUAB NIAM(声母)
p
ph
np
nph
pl
plh npl
nplh
m
hm
ml
hml
n
hn
ny
hny
f
v
y
xy
t
th
nt
nth
d
dh
ndl
ndlh
(dl dlh
ndl
ndlh)
l
hl
h
tx txh
ntx
ntxh
x
ts tsh
nts
ntsh
s
r
rh
nr
nrh
z
c
ch
nc
nch
k kh
nk nkh
ng q qh nq nqh
1.3 SUAB NTA(韵母)
a
ai
au aw aa e
ee
i ia
o
oo
u
ua
w 1.4 SUAB SIAB QES(声调)
b
j
v
d
g
s
m2、KOS NTAWV SAU LUS(拼音造字)2.1 suab niam + suab nta + suab siab qes = muas ntawv
(声母+韵母+声调=字)
piv li(比如): p + e + b = peb 我们,三,杯
k + aw + m = kawm 读,念,学习
nt + aw + v = ntawv 文字,书,纸
Hm + oo + b = Hmoob 苗族
Sau lus(造句): Peb kawm ntawv hmoob 我们读苗文 2.2 Suab nta + Suab siab qes = muas ntawv
(韵母+声调=字)
Piv li(比如): w + b = wb(我俩)
o + b = ob(两,2)
o + s = os(鸭)
ia + b = iab(苦)
Sau lus(造句): Wb ob kwv tij 我俩弟兄
ob tus os 两只鸭
paj zaub iab 苦菜花
3、LUS HMOOB PIV TXWV(苗文举例)3.1 SUAB NIAM(声母)3.1.1 P
paj 花 pog 阿婆,祖母 peb 三,我们 paub 懂,知道
pawg 堆,群
pw 睡(觉)
poob qab 落后
pub npua 喂猪
puav leej 全体,全部,所有
pab 帮3.1.2 PH phom 炮,枪
phawv 顿萝
phoom 碰
phem 坏
ntoo phuam 载帕子
phooj ywg 朋友
phauj 姑妈
pheej yig 便宜3.1.3 NP npe 字,名字
npuav(口)含
npawg 表兄弟
npab 手臂 npu paj 雪花
npaj 办理,操作 npau tawg 发火 3.1.4 NPH nphoo 撒(灰)nphav raug 碰着
nphoo ntshuas 纷飞、零乱
nphau 反转 3.1
5PL
plab 肚子
ntxuj plig 灵魂
plaub 四,毛,事情
plaub ntug 事件,案件
plawv 心脏
pluav 砸(东西)
ploj tuag 死亡,消失
plauv tshauv 灰尘
Ib pluag mov 一餐饭
ya plawg(突然)飞起 3.1.6
PLH plhu 脸 plhaws
quav(人)不稳重,轻浮
pliaj plhus 面貌
plhaub qes 蛋壳
plhis plaub 换毛
plhauj taub 葫芦瓢 3.1.7 NPL nplej 稻谷
nplooj 叶子
nplaig 舌头
nplua 滑 nplua nuj 富裕
nplaim tawg 火焰
mov nplaum 糯饭
plhaub npluag 空壳 3.1.8 NPLH nplhaib 戒子
ntses nti nplhij nplhoj 鱼翻动的响声
Hneev nyuj nplhaus nplhiv 牛脚迹杂乱的样子
nplhos riag rau 刀刺杀(快速)
3.1.9
M Mab 彝族 miv 猫
mov 饭
mus 去
moo 消息,讯息 qhov muag 眼睛 xov maj 麻线
zib mu 蜂糖(蜜糖)3.1.10
HM Hmoob 苗族
hmuv 刺
hma 狼
hmo ntuj 夜晚
hmaub kev 走夜路
hmob qaib 墨蚊
sib hmov sib tshua 互相思念,互相疼爱 3.1.11 ML mloog lus 听话
tsev mlom 庙堂
Lub thoob mluav lawm 那只桶瘪了
mluag mlob 精神萎靡 3.1.12 HML hmlos 喵 Miv quaj hmlawg hmlom 猫吼叫的声音
Nyuj tsuj av hmlos zog 牛踩坭深陷 3.1.13 N niam 妈
noj 吃
noog 鸟
nab 蛇
tib neeg 人
nom tswv 官吏
neej tsa 亲戚
nws 他
nees 马 3.1.14 HN
hnub 日,太阳
hnub qub 星星
hneev 印子,弓箭
hnoos 咳嗽
hnav 芝麻,苏麻
hnav tsoos 穿着
hnab maj 麻袋
kaus hniav 牙齿 3.1.15
NY
nyuj 牛
nyab 媳妇
nyob 坐,在,住
nyiag 偷(东西),各(人)nyiam 爱
me nyuam 小孩
nyiaj kub 金银 3.1.16 HNY hnyav 重
hnyuv 肠子
kub hnyiab 烧焦(过火)Mus kev tsaj nyaws hnyo 走路不断晃动的样子 3.1.17
F
faib 分(东西)
fwj 壶,瓶子
feem 份
foom 奉,祝愿
fab 翻(东西)
fob mov 翻蒸二道包谷面饭
nto fws 出汗3.1.18 V
vaj 王,(菜)园子
voom 犁
vauv 女婿
vam 望,希望
txhiab vam 千万
vov vuag 盖瓦
kev vam meej 幸福路,致富路
vej voog 陀螺
Vaj tswv 王 主 3.1.19 Y
yaj 杨,羊 yog 是
yuav 要
yawg 祖父,阿公
yug noog 奍鸟
yooj yim 容易
yub zaub 菜秧 yuam kev 错路,岐途
yus tus kheej 本人,本己
yaum 约,邀约 3.1.20 XY
xyoo 年,岁 xyab 香(火),伸(手)xyaum 学
xyaw 混合,参杂
xyiv fab 喜欢
xyoob ntoo 竹木
xyom cuab 孝家
xyem xyav 犹豫,迟疑
3.1.21 T tu(砍)断
tw 尾巴
taw 脚
taus 斧头
tooj 铜
tag 完,结束 tiag 真,垫
tuav tes 握手,牵手
tua tuag 杀死
teem caij 定时,约定
to taub 明白,理解
tab tom 正当,正在tab sis 但是 tam sis 当时,现在 3.1.22 TH
thoob 桶
Thiab 同,和,与,跟
thov 请,恳求
tham lus 谈话
thawj coj 首领,首长,领导 thaum ub 从前,古时候 3.1.2
3NT ntawv 书,文字,信,纸
ntaiv 梯子
ntaub 布
ntau 多
ntev 长
ntaj 大刀
ntuj tshiab 春天
nto npe 出名,有名
ntaub ntawv 文化 3.1.24 NTH
nthab 楼
nthuav 散,翻(书)
nthe 吼叫
nthee ncuav 烙粑
nthias sub pwg 扶肩膀 3.1.25
D dev 狗
daj 黄色,哄骗
dub 黑色
dawb 白色
daim 块,张
dab tsi 什么
deev hluas 恋爱
dab neeg 民间故事,神话传说
dav fo 宽敞,宽阔
VCD 影碟,光碟
TV 电视 3.1.26 DH dhuav 腻,厌烦
dhia qeej 跳芦苼舞
dhau dua 通过
dhau qab(桶底)脱落 3.1.27 NDL(Lub no lus Hmoob dawv tsis siv)
ndlav 请,(水)浅
ndlas(刀)缺口
Dej ndlas ndlua 水波荡漾
ndlav zug 请工
Ndlais pob kws 掰包谷,收包谷
tsho ndluag 衣服烂 3.1.28
NDLH(Lub no lus Hmoob dawb tsis siv)
ndlij ndlhuj(象声词)kua dlis npau ndlij ndlhuj hauv yag 稀粥在锅里滚噼啪 3.1.29
L liaj 田,鹞子
luv 燕子,短
luav 免子,驴子
lawv 他们,别人
looj leej 隆林 ua laj luam 经商,做生意
hauj lwm 活路,工作,任务
lis piam 礼拜,星期 3.1.30 HL hli 月,月亮
hluas 青年,年轻
hle 脱
hlais 割
hlau 铁,贼
hlub hlav 生长,发展 dav hlau 飞机
hluas nkauj hluas nraug 少男少女 sis hmov sis hlub 互相关爱 3.1.3
1H ho 还,还要
hu 喊,叫 hais 说,讲
haus dej 喝水
heev 狠,很
Hawj 侯
haws 草果
huab tais 皇帝
huv si 全体,全部,所有,共计
hav liaj 田坝
huab cua 风云,气候
3.1.32 Tx txiv 爹,果子
txoj 条
txiaj 钱,货币
txawv 不同,差别,差异 kua txob 辣椒
txuj ci 风俗,文化,知识,技术
ib txwm 一向,一贯,从来
txom nyem 造孽,困难
raug txim 受治,被惩罚txiag txaj 订板
tub txawg 知识分子 3.1.33 TXH txha 骨 txhuuv 米
txhaum txwv 锉子
txhia leej 各位
txhav 僵硬
txho tshauv 灰色
txhua chaw 各地,各处
txheeb ze 亲近
txhawb txhim 支持,赞助,帮助 3.1.3
4NTX ntxuam 扇子
ntxiv 补,补充,加,增加
ntxub 恨,嫉妒
sawv ntxov 早上,起早
nyuam ntxaib 双胞胎
ntxeev cev 翻身
cheb ntxa 扫墓 3.1.35
NTXH
ntxhw 象
ntxhuab 青苔
ntxhov 乱 ntxhais ntxawm 小女,幺女
ntxhua tsho 洗衣
toj ntxhab 陡坡
ntxhib ntxho 粗糙
ntxhov tsoog 零乱 3.1.36
X
xav 想,思考,考虑
xov 信,线
xub 先,首先 xauv 锁
xob quaj 雷鸣
xov xwm 消息,信息,报纸
tshaj xov 通讯,宣传,广播
tshuab tshaj xov 广播电台
cawv xeev 生日3.1.37 TS tsov 虎
tsa 立,建立
tsev 家,房子
tseeb 真,争
tsim 制,制造,设计
tsiaj txhu 牲畜
tswv yim 主意 tsoog tsho 服装
Tsoob kuj 中国
ua tsaug 感谢
ntau tsawg 多少
tsim txiaj 值钱,有价值,有意义
tsis tsiv 不逃跑 3.1.38
TSH tsheb 车
tshuaj 药
tshauv 灰 tshis 山羊
tshais 早饭,三七,漆树
Tshuab ntaus ntawv 打字机
tshav ntuj 太阳,天晴,礼物,恩情 paj tshoob kev kos 婚事婚俗 3.1.39
NTS ntsev 盐
ntsaum 蚂蚁
ntsuab 绿色
ntseeg 相信,信任
tub ntsuag 孤儿
ntse neeg 聪明人
ntsaj mob 病痛呻吟
txiaj ntsig 恩情,感情
Tsis quav ntsej 不理睬 3.1.40
NTSH
ntshav 血
ntshai 怕,恐怕,可能
ntshaw 羡慕
pag dej ntshiab 清水潭
nqaij ntshiv 瘦肉 3.1.41 S
Suav 汉族 sau 写(字),收(东西)siab 心,高 se(收)租 sov 暖和
seev 带感情的哼或唱
sawv daws 大家,全体,众人
sab laj 商量,研究,协议 sib tw 比赛,竞争
suab saib qes 声调 sov siab 心暖 sia siv 系腰带 3.1.42 R
raj 笛子
rog 兵,肥
ris 背,负责
rawg 筷子
rau 六,(拿)给
qhov rooj 门口
ris tsho 衣裤
rov qab 回来,转来
rau siab 专心,用心 raws siab xav 随心所欲,如意
rub tes 拉手
roj 油
roj ci 电池 3.1.43 RH
rhawv(水)缸 rhais 插
rhaub zaub 热(旧)菜
rheeb kab(鸡)觅虫 rho nroj 拔草 3.1.44
NR
nrov 响
nruas 鼓
nruab 装(东西)南北
nroog 市,城市
nruab nrab 中间,中部
nraj tiab 点(画)蜡裙
nraj duab 画图
nra hnyav 负担重,责任大
sawv nrug 站立3.1.45
NRH
nrhoob 绑腿带
nrhiav 找,寻觅
nrhab 沾莲子 Hlua tu nrho 绳子断 3.1.46
Z
zog 寨子,村子,力气
zaum 坐,次
zeb 石头,石磨 zoo 好,佳,妙,良
ua zam 打扮 zaj txuj 文章,作品,著作
pag zaj 龙潭
zom zawg 纷纷
zoj zees 快速,急忙,赶紧
zam txim 原谅,谅解 3.1.47
C ci 亮(光),烧烤(东西)cog 种(庄稼)
caij 时间,骑
cua 风,啃(骨头)haus cawv 喝酒
ntoo ciab 衫树neeg coob 人多
cev tes 伸手
caj ceg 根源,情况,状况 3.1.48 CH
choj 桥
chij 旗
cheb 扫
cheem 劝(说)
chwv raug 摩擦着
teb chaws 地方
chaws qhov 进洞
chob koob 穿针
qhov chiv 厕所 3.1.49
NC
ncaj 直(线)
ncej 柱子
ncauj 嘴巴
ncas 口弦
ncuav 粑粑
nco ntsoov 牢记,切记,铭记
ncaim 分别,分手,离别
ncaws pob 踢足球
viv ncaus 两姊妹
teg ncees 手准 3.1.50 NCH
nchuav 倒(东西)nchos 抖(动)
ncho pa 冒烟,蒸汽
tsw nchauv 嗅侬(焦味)
Hais lus nchav nchav 讲话生硬3.1.51 K
koj 你
kuv 我kawg 完了,结束,极限
kawm 背萝,背篼
kwv tij 弟兄
kws ntawv(xib fwb)老师,师傅,先生
kaj siab 舒心,愉快,高兴
ntuj tshiab 春天
ntuj kub 热天,夏天
ntuj tsaug 冬天
kab xes 磁带(录音,录像)3.1.52 KH
khau 鞋子
khi 拴(绳)
khiab 开(钱),付(款)
khaws 捡(东西)
kiab khws 街道,市场
kho mob 治病,医病
kho txhim 整顿,治理 khoov duav 弯腰,弓背
khoom xyeej 空闲
khoob tes 空手 3.1.53 NK nkoj 船
nkaj 兰靛
nkawd 他俩
nkeeg 懒,病
nkaus 獐子
zoo nkauj 漂亮,美丽 hu nkauj dhia zaj 唱歌跳舞
nkuaj npuas 猪圈
nkoog daus 结冰 3.1.54
NKH nkhib ntoo 树桠杈 Muaj nkhib nkhaus 有波折,有问题
Txoj kev no nkhaus nib nkhaus nom 这条路弯弯曲曲
Nrov nkhis nkhoos 响叮咚(象声词)3.1.55
NG
(Lus Hmoob dawb tsis siv lub no)ngug 鹅
ngam 爱
ngaag 估计,猜测,侦察
ngo duav 弯腰 ngob roj 熬油
dev ngaum 狗恶
ngig ngog(猫或者狗咬架的声音)
Miv ngaag tsuag 猫侦察老鼠 3.1.56
Q
qav 蛙
qe 蛋
qaib 鸡
qub 旧,陈旧 qw 吼叫
qoob loo 庄稼
qaum ntuj 天空
Noj qab nyob zoo 幸福快乐,健康平安
ua qauv 做榜样,做示范 3.1.57 QH
qheb 开
qhev 奴隶,佣人,奴婢
qhwv 包装qhuas 夸奖,表扬,称赞
qha qhuav 烘干 qhuab qhia 教育,指导,辅导
qhov chaw 地点,地址,地方 qhov ntuj 天井,山中自然形成的溶洞 Haiv Hmoob qhov rais 苗族之窗 3.1.58
NQ
nqaij 肉
nqov(牛)嚎叫
nqu 咳嗽 nqes 下(去)
nquag 勤劳
nqa siab 提高
nqia duav 细腰
nuj nqe 债务
nquam khw 赶街
nqaus paj nqaus nruag 跳坡娱乐(苗族传统节日活动)3.1.59 NQH
nqhis dej 渴水
Hav zoo nqha nrig 森林茂密
3.2 SUAB NTA(韵母)3.2.1
A
a 阿
av 坭巴,土
zaj 龙,节目,篇目
nas 鼠mag 挟着,中计,被
phab 页,边,方(向)
phab hnub tuaj 东方 3.2.2 AI ai 唉
vai 喂
dais 熊
txhais 解释,翻译
txhaib 饿
qaij 歪
niam tais 外婆 Haiv neeg 民族
tog txais 迎接,接待
xaiv lus 谣言 3.2.3 AU aub 狗(别名)
kaum 10,角(度)
pauv 换,交换
npau 发气,(水)开
haub 哄,骗
zaub 菜
hau 头,首长,领导
qaum teb 北方,涨部,北面
qaug 跌倒
nkauj ntxhais nraug tub 艳女俊男 3.2.4
AW
aw 骂(人)caw 请,邀请,邀约
kaw 关,锯,锯子kawm ntawv 读书,上学
yawg saub 上帝 3.2.5 AA(Lub no lus Hmoob dawb tsis siv)qaab 甜,底部 xyaa nyuas 生仔(专指哺乳动物生仔)
paab 帮(且),搬(迁)
xaa 送,赠
maaj 麻,忙 kaab 虫,钢
qaab teb 南方,南部,南面 3.2.6 E
ev 背(小孩)
qev 借(东西)
sev 围腰
dej 水 ntseg 鱼
kev hlau 铁路
Qhev 仡佬族,奴隶 Tsev kawm ntawv 学校 3.2.7 EE
teeb 灯
nqeeb 草
yeeb 烟
nees 马 tseem fwv 政府
tseeb cai 真理,科学 Nyeem zaj txuj 念文章
teeb meem 谜语,问题,障碍
txheej txheem 程序,顺序,目录
yees duab 摄影,照相
yeeb yam 电影,音像
3.2.8
I
ib 1 yim 8(数),亿(数)
yiv 壮族
ntim 碗
ib yim 一家,一户,一亿
ntsis plaub hau 梳头发sib fem 相会,交流
ua qias i 做某件事(不明说)ua si 做玩,玩耍
txi txiv 结果 3.2.9 IA
iab 苦
iav 镜子,锈水
txiab 剪刀
riam 刀
liab 猴子,红色
liaj teb 田地
tsiab tshiab 新年,新春
tshav ziab 太阳晒
nyiaj txiag 金钱,经费
tiav 完了毕业,结束
viav viag 千秋,摇篮
tiam qhua待客 3.2.10
O
o 肿(大)
ob 2 so 休息,擦,抺
os 鸭 thoj 陶,逃,淘
pom 见,看见
npoj 群 pob 球,包
lom zem 闹热,娱乐
khov kho 结实,硬朗
noj mov 吃饭
dawb dawb mos mos 白白嫩嫩 3.2.11 OO xyooj 熊(姓)
koom xov 针线
xov tooj 电话 xov tooj cua 无线电,电台
zoo mloog 好听 noob qoob 农作物种子
zoov ntoo 森林 foom koov 俸供,祝贺,祝愿
koob meej 名誉,地位
looj koov 纠缠,吵烦
loog 麻木
lag loo 城市 vaj loog 园子,公园 3.2.12 U
tub 儿子,深
tug 个,只,头,根
puv 满 nug 问,询问
kub 热,黄金
zuj zug 逐渐,缓慢
nuv ntseg 摸鱼 3.2.13
UA
ua 做
uab 乌鸦
zuaj 狐狸
xyuam 瞎
puav 蝙蝠
kua 汤水
qhua 客人
cuaj 九 txeeb cuav 真假
ua ub ua no 做这做那
fuaj vam 发旺,荣繁 3.2.14
W
w 撒(肥料)ws 鹌鹑
wb 我俩
kwv 弟,扛(东西)twm 水牛
khwv 苦,辛苦
lwj 腐烂,捣碎(东西)
xws 虾
xub pwg 肩膀
twj taig 餐具 pob kws 包谷(玉米)
kws txuj 作家,专家
xav twb ywm 静思,冷静考虑
cwj ntawv 笔纸
cwj mem 笔墨
3.3 SUAB SIAB QES(声调)序号:4 5 6 7 8调号: b j v-d g s m pob poj
pov
po
pod pog pos
pom包 女(人)丢
(布)宽幅
刺
婆
闭(嘴)见
qaib nyj
dev
npua nkawm yug txaus
lawm鸡 牛 狗 猪
他们
奍
够(足)了
(1)peb muaj
dev
npua nkaum yug tshis twm
我们
有
狗
猪
他们
奍
山羊
水牛(2)neb caij
dav
hlau
ntawd yog
As
Xiam
你们
坐
飞
机 那里
是
亚
洲
(3)Hmoob tuaj kav
khw
ntawd yog ntus ciam 苗族
来
赶
街
那里
是
边
界(4)peb txooj txiv daw nrad
lawg ntaus lawm
我们(那)棵
核
桃
下面(被)冰泡
打 了(5)Mab noj
txiv ntoo
tod
nqeg mus lawm
果子孤吃 果 子 那边 下 去 了[红头苗、清水苗口音:](6)pub
puj
puv pu
pud
pug
pus pum喂
女
满(布)宽幅
刺 婆
闭(嘴)见